هر آنچه که باید در مورد عمل بسته و بلوک عصبی کمر بدانیم

171

مزیت های عمل بسته و بلوک عصبی کمر نسبت به جراحی های باز کمر

چه بیمارانی شانس انجام عمل بسته و بلوک عصبی کمر را دارند؟

اصول کلی و انواع عمل بسته و بلوک عصبی کمر

بیماری ها و مشکلاتی که با عمل بسته و بلوک عصبی کمر قابل درمان هستند.

ملاحظات در نظرگرفته شده در مرکز، جهت عمل بسته و بلوک عصبی کمر در بیماران شهرستانی

سوالات رايج در مورد جراحي بسته ديسك كمر

مزیت هایعمل بسته و بلوک عصبی کمر نسبت به جراحی های باز

مزیت های این روش به چند بخش تقسیم می گردد:

  • عدم نیاز به بیهوشی :

بسیاری از بیماران، بدلیل مشکلات زمینه ای از جمله بیماری های قلبی و عروقی، نمی توانند تحت بیهوشی عمومی و جراحی باز دیسک کمر قرار گیرند. اما این روش نوین، مانند جراحی های باز کمر نیاز به بیهوشی و عوارض پس از آن ندارد و این مداخلات زیر بی حسی موضعی انجام میپذیرد و بیمار بصورت سرپایی تحت این مداخلات در اتاق عمل قرار میگیرد و پس از یک ساعت از انجام آن مرخص می گردد. 

  • عدم ایجاد عوارض زخم جراحی و عفونت:

بدلیل آنکه در این اقدامات برشی در پوست داده نمی شود و مداخلات  عمل بسته و بلوک عصبی دیسک کمر با هدایت سونوگرافی و تصاویر همزمان و زنده فلوروسکوپی از محل دیسک و تنها از طریق سوزن وپروب های مورد نیاز( لیزر ویا نوکلئوتوم و...) انجام می پذیرد، در نتیجه عوارضی مانند عفونت محل زخم، عفونت فیلد جراحی و مشکلات ترمیم و بسته شدن زخم ایجاد نخواهد شد.

172

  • عدم ایجاد عوارض ناشی از دستکاری آناتومی و آسیب به اعصاب:

در طی این اقدامات مداخله ای نوین، بدلیل آنکه ساختار و آناتومی محل جراحی دستکاری نمی شود و کلیه مداخلات زیر هدایت تصاویر همزمان و زنده فلوروسکوپی از محل جراحی، با سوزن ها و پروب های باریک مورد نیاز انجام می گیرد؛ عوارضی همچون چسبندگی اطراف رشته های نخاع، آسیب به خونرسانی استخوان، محدودیت های حرکتی پس از عمل (بدلیل چسبندگی تاندونها لیگامان ها و کپسول مفصلی به یکدیگر) ، تجمع خون(هماتوم) و فشار ناشی از آن به اعصاب و امکان آسیب به اعصاب نخاعی وجود ندارد. لازم به ذکر است که موارد گفته شده از عوارض جراحی باز دیسک کمر می باشند.

  • کاهش زمان بهبودی و راه اندازی زود هنگام بیمار:

همانطور که ذکر شد؛ مداخلات عمل بسته و بلوک عصبی نیاز به بستری در بیمارستان نداشته و بیماران پس از کاندید شدن جهت این اقدامات جراحی، با توجه به نوع مداخلات همراه با یک سری آزمایشات روتین به مرکز جراحی مربوطه مراجعه میکنند و بدون نیاز به بیهوشی، زیر بی حسی منطقه ای، تحت مداخلات درمانی قرار می گیرند. همچنین درد و شدت خونریزی بیمار ناچیز می باشد. بیماریک ساعت پس از عمل قابل ترخیص می باشد. تا 24ساعت باید از خم شدن ناگهانی اجتناب کند. و یک هفته پس از عمل بیمار میتواند فعالیت های روزانه خود را شروع کند.

  • کاهش هزینه های بیمار:

همواره یکی از مسایل مهم در انتخاب نوع روش درمانی، بحث هزینه آن می باشد، که خوشبختانه هزینه این اقدامات مداخله ای جراحی، چندین برابر ارزانتر از درمان های جراحی باز دیسک کمر می باشد و با در نظر گرفتن بیمه های درمانی ،سهم بیماران کمتر هم مي گردد.

چه بیمارانی شانس انجام اعمال عمل بسته و بلوک عصبی کمر را دارند؟

عمل بسته و بلوک عصبی کمر انواع متفاوتی دارد که کاربرد شایع و روتین آن در رفع دردهاي مزمن كمر، بیرون زدگی خفیف تا متوسط دیسک بين مهره اي کمر، تنگی کانال نخاعی، آرتروز کمر، درد در مسیر سیاتیک  از جمله سندرم پریفورمیس ، از بین بردن التهابات و فشار روی ریشه های عصبی نخاعی در کمر و دردهای لگن، دنبالچه و باسن می باشد.

نکته مهم در کاندید شدن بیماران جهت این گونه اعمال جراحی، ویزیت و معاینه تخصصی در مرکز و رویت پاراکلینیک های بیمار از قبیل تصویربرداری ها و نوار عصب و عضله می باشد. که مورد آخر در کلینیک تخصصی کمردرد مرکز جامع توانبخشی امید توسط متخصصین قابل انجام است. بنابر این همه ی بیماران شانس درمان توسط عمل بسته و بلوک عصبی کمر را نخواهند داشت و در صورت وجود مواردی مانند بیرون زدگی شدید دیسک پاره شده بنا به نظر متخصصین مرکز، بیمار به جراحان مغز و اعصاب جهت جراحی باز ارجاع داده خواهد شد.

اصول کلی و انواع اعمال عمل بسته و بلوک عصبی کمر

اصول کلی در این گونه اعمال، ایجاد کمترین تهاجم در ساختار و آناتومی نرمال کمر می باشد.در این راستا کلیه این مداخلات توسط سوزن ها و پروب های کاملا باریک و ظریف انجام می شود.همچنین استفاده از هدایت زنده و تصاویر همزمان فلوروسکوپی حین جراحی سبب شده است تا ایجاد هرگونه عوارض در این روشها به نزدیک صفر درصد کاهش یابد.

این مداخلات انواع و کاربرد درمانی متفاوتی دارند که در ذیل به مهمترین آنها اشاره می شود:

تزریق داخل کانال (اپیدورال) ترانس فورامینال کمر

این نوع تزریق یکی از درمان های موثر جهت رفع درد و التهاب در بسیاری از کمردرد های پایین کمر و انتشار آن به پا (دردهای رادیکولار) و همچنین درد های پس از جراحی باز کمر می باشد. این روش از ۱۹۵۲ بصورت رسمی متداول شده است، و یکی از درمان های درد در مسیر عصب سیاتیک  ودرد های تحتانی کمر می باشد. هدف از این گونه تزریقات داخل کانال ، رفع التهاب و فشار ناشی از آن بر روی اعصاب نخاعی و در نتیجه بهبودی درد و بلوک مسیر درد می باشد. بطور علمی اثرات ضد التهابی تزریق اپیدورال به اثبات رسیده است.

**فیلم و انیمیشن آموزشی مربوط به تزریق اپیدورال(lumbar epidural steroid injection) موجود است و بزودی در دسترس قرار می گیرد**

پس از آنکه درد بیماران مراجعه کننده به مرکز، طبق درمان های پلکانی، بهبودی نیابد،  طبق نظر متخصصین مرکز بیماران در صورت وجود اندیکاسیون این مداخله، به اتاق عمل برده می شوند. پس از اقدامات اولیه جراحی، زیر هدایت زنده و تصاویر همزمان فلوروسکوپی از ستون فقرات بیمار، سوزن ظریف از طریق فضای بین ستون فقرات به فضای اپیدورال، وارد می شود. ابتدا با استفاده از مواد کنتراست زا و تصاویر همزمان فلوروسکوپ از محل دقیق تزریق اطمینان حاصل می شود، سپس استرویید به داخل کانال در منطقه ملتهب تزریق می شود. و بیمار دو ساعت پس از اتمام مداخله می تواند مرکز جراحی را ترک نماید.

این مداخله در زمان درد شدید بیماران سبب رفع درد و التهاب می شود و بیمار را قادر می سازد با ادامه اقدامات بازتوانی و فیزیوتراپی، درد کمر خود را درمان قطعی نماید.

**فیلم ورزش های کمر در دردهای سیاتیک موجود است و بزودی در دسترس قرار می گیرد**

تزریق داخل مفصل فاست (درمان آرتروز کمر):

مفاصل فاست، مفاصل کوچکی در قسمت بالایی و پایینی مهره هادر ستون فقرات هستند، که سبب حفظ پایداری ستون فقرات و کمک به حرکات آن می شوند. این مفاصل در کمر بعلت وزن بالا، سابقه جراحی کمری، زایمان سخت، ورزشهای سنگین، سابقه فامیلی آرتروز؛ وجود بیماریهای التهابی و  فشار و آسیب فیزیکی در معرض آرتروز می باشند و التهاب ناشی از آن و در نتیجه فشاری که بر روی اعصاب نخاعی وارد می کند، سبب درد کمر و خشکی صبحگاهی در بسیاری از افراد می شود.

** فیلم و انیمیشن آموزشی در مورد درمان آرتروز کمر(facet joint injections procedure) موجود است و بزودی در دسترس قرار می گیرد**

پس از آنکه تشخیص آرتروز، در مفصل فاست مورد نظر با توجه به معاینات متخصصین مرکز و تصویربرداری ها به اثبات رسید، از طریق سوزن ظریف مخصوص و زیر هدایت و تصاویر زنده فلوروسکوپ از ستون فقرات بیمار ، پس از اقدامات اولیه در اتاق عمل، سوزن به داخل مفصل مورد نظر دچار آرتروز شده، وارد می شود و مواد ضدالتهاب را جهت بلوک درد فاست و رفع درد و ازبین بردن التهاب و فشار روی اعصاب نخاعی، تزریق می شود.

انواع نوکلئوتومی در عمل بسته و بلوک عصبی دیسک کمر(درمان دیسک کمر خفیف تا متوسط)

درد و مشکلات ناشی از دیسک کمر براثر بیرون زدگی و فشار ناحیه مرکزی دیسک (نوکلئوس پولپوزوس) بر روی اعصاب نخاعی  می باشد. بنابراین در اقدامات عمل بسته و بلوک عصبی دیسک کمر، بر حسب بیمار، به چند روش میتوان بیرون زدگی دیسک را از بین برد و دیسک را به محل آناتومیک طبیعی خود باز گرداند و فشار را از روی نخاع برداشت و درد و مشکلات بیمار را درمان نمود.

انواع عمل بسته و بلوک عصبی دیسک کمر کدامند؟

این جراحی از چند تکنیک مختلف صورت می گیرد؛ که هدف مشترک اصلی درآنها، بازگشت دیسک بیرون زده به محل آناتومیک خود و برداشتن فشار از اعصاب نخاعی و ریشه عصبی می باشد:

173

•نوکلئوتومی با تزریق مواد شیمیایی به دیسک:

در این روش در اتاق عمل، پس از بی حسی منطقه ای ، بیمار زیر دستگاه فلوروسکوپ قرار میگیرد. زیر هدایت تصاویر زنده و همزمان فلورورسکوپ، سوزن وارد فضای دیسک بیرون زده می شود و مواد شیمیایی از قبیل ازون و نوعی ژل بداخل محل مورد نظر تزریق می گردد. بدین صورت مقداری از نوکلئوس پولپوزوس در محل از بین می رود و این کاهش فشار سبب بازگشت دیسک بیرون زده به محل طبیعی خود می شود و علایم و درد بیمار درمان می گردد.

162

ازون‌تراپی یک روش درمانی جدید است که در آن از گاز ازونی که توسط دستگاه مخصوصی از اکسیژن به دست می‌آید، استفاده می‌شود. غلظت ازون پزشکی توسط پزشک تعیین می‌گردد که معمولاً بین 20 تا 50 میکروگرم در میلی‌لیتر است. این نوع از ازون دارای خواص مختلفی است که از جمله آن‌ها می‌توان به خاصیت ضد التهاب بودن، ضد درد بودن و اثرات رژنراتیو (ترمیمی) آن اشاره کرد.كه مي تواند در درمان درد، التهاب و تخریب مفصل یا دیسک‌های بین‌مهره‌ای کمری یا گردنی مؤثر واقع شود. تئوری درمان با ازون این است که رادیکال‌های آزاد درون ازون (اکسیژن سوم ازون) با مواد داخل دیسک واکنش می‌دهد و موجب کاهش التهاب، درد و کوچک شدن فتق دیسک می‌شود.

  • جراحی با امواج لیزر و رادیو فرکوئنسی:

درمان عمل دیسک کمر با لیزر مانند روش قبلی انجام می گیرد، با این تفاوت که به جای وارد کردن سوزن به محل دیسک، پروب باریک لیزر وارد این محل می گردد، تا با اثرات گرمایی، هرنیاسیون و بیرون زدگی دیسک از بین برود.

174

•نوکلئوتومی مکانیکی (دکمپرسور):

در این روش پس از مراحل ابتدایی روش های قبلی، زیر گاید فلوروسکوپی، نوکلئوتوم باریک وارد دیسک می گردد و پس از تخریب مکانیکی دیسک، تکه های آن را از محل ساکشن می نماید.

بیماری ها و مشکلاتی که با عمل بسته و بلوک عصبی قابل درمان هستند:

  • آرتروز مفاصل کمر و سندرم فاست
  • آرتروز و دیسک گردن
  • گردن درد
  • التهاب ستون فقرات
  • بیرون زدگی دیسک کمر
  • کمردرد بعد از جراحی باز کمر
  • دیسک تخریب و دژنره شده و خارهای استخوانی
  • التهاب دیسک
  • برآمدگی و بالجینگ دیسک کمر
  • استئوآرتریت
  • آرتریت روماتوئید
  • پاره شدگی دیسک
  • التهاب مفاصل لگن و ساکروایلیاک
  • سندرم پریفورمیس
  • درگیری عصب سیاتیک
  • درد های ناشی از سرخوردگی ولغزش مهره ها
  • تنگی کانال نخاعی

ملاحظات و تسهیلات در نظرگرفته شده مرکز، جهت عمل بسته و بلوک عصبی کمر در بیماران شهرستانی

با توجه به اینکه تعداد زیادی از بیماران، از شهرستانهای دور جهت  انجام عمل بسته و بلوک عصبی سرپایی کمر، به مرکز مراجعه می نمایند، امکان انجام ویزیت متخصصین مرکز و در صورت لزوم و داشتن اندیکاسیون، انتقال به اتاق عمل عمل بسته و بلوک عصبی کمر؛ در یک روز فراهم آمده است. بدین ترتیب در صورت هماهنگی با منشی شعبه مطهری مرکز ( ۰۲۱۸۸۸۹۸۴۴۰ ) و نوبت دهی از قبل جهت عمل بسته و بلوک عصبی کمر، ویزیت متخصص و عمل بسته و بلوک عصبی کمر، در یک روز انجام می پذیرد و بیمار در همان روز می تواند به شهر خود بازگردد.

در صورت اطلاعات بیشتر در مورد عمل بسته و بلوک عصبی کمر، می توانید با پزشک دستیار مرکز ارتباط تلفنی برقرار نمایید.

۰۹۱۰۷۸۰۳۱۵۵